Χαλβάς Σιμιγδαλένιος

Χαλβάς σιμιγδαλένιος… ο αυθεντικός!

Oταν είσαι παιδί, συνδέεις κάποιες ιδιαίτερες ημέρες, όπως οι γιορτές, με ό,τι αυτές συνεπάγονται για τις αισθήσεις σου: με τα χρώματα, τις γεύσεις, τις μυρωδιές, τις μελωδίες…
Για παράδειγμα, μικρή, περίμενα πώς και πώς την Καθαρά Δευτέρα, όχι μόνο για να πετάξω ψηλά τον πολύχρωμο χαρταετό μου, μα και για να γευτώ μπουκιές φρέσκιας, ζεστής λαγάνας και κομμάτια χαλβά του μπακάλη και τη Μεγάλη Εβδομάδα, επειδή η γιαγιά ετοίμαζε τον “άλλο” –από σιμιγδάλι– χαλβά, και μοσχομύριζε το σπίτι κι όλη η γειτονιά. Έσπαγε τις μύτες εκείνη η θαυμάσια ευωδιά του, σκέπαζε ακόμη και τ’ αρώματα της πασχαλιάς –κι είχε, η γιαγιά, πολλές πασχαλιές φυτεμένες στην αυλή της.

Μικρασιάτισσα στην καταγωγή, δεν καταδεχόταν παρεμβάσεις στα γλυκά και τα φαγητά της! Ακολουθούσε απαρέγκλιτα τα μυστικά που ‘χε διδαχτεί από τη μάνα της και τις δικές της γιαγιάδες στη μεγάλη κουζίνα του σμυρνέικου σπιτιού π’ αντίκριζε την όμορφη πολιτεία σχεδόν απ’ άκρη σ’ άκρη!
Της ήταν αδιανόητο να μην κληροδοτήσει τα μυστικά αυτά, όπως ακριβώς τα εφάρμοζε –κι ήταν άλλο τόσο αδιανόητο και για εμάς, τα παιδιά και τα εγγόνια της, να τα παραβλέψουμε.

Έχω φάει χαλβά σιμιγδαλένιο από πολλές νοικοκυρές, φίλες, γνωστές, συγγενείς… μα κανένας δεν είναι ακριβώς όπως της γιαγιάς.

Ένα βασικό λάθος που κάνουν αρκετοί και αρκετές, υποστηρίζοντας ότι τηρούν πιστά την παραδοσιακή, αυθεντική συνταγή, είναι πως ακολουθούν τον «κανόνα 4, 3, 2, 1», ο οποίος μεταφράζεται ως εξής: 4 ποτήρια νερό, 3 ποτήρια ζάχαρη, 2 ποτήρια σιμιγδάλι χονδρό, 1 ποτήρι λάδι. (Τα, 4 και 3 για το σιρόπι, τα 2 και 1 για το μείγμα). Η αλήθεια είναι πως αυτό βοηθά να θυμόμαστε κατά προσέγγιση τις αναλογίες, σε καμία περίπτωση όμως δεν είναι επακριβώς αυτές! Άλλη μία παρανόηση είναι πως εάν θέλουμε να διπλασιάσουμε, τριπλασιάσουμε κ.ο.κ. την ποσότητα του χαλβά, αντίστοιχα διπλασιάζουμε, τριπλασιάζουμε κ.ο.κ. τις αναλογίες.
Το ξεχνάμε!

Με τα υλικά που σου δίνω παρακάτω, μπορείς να παρασκευάσεις χαλβά για μια, κανονικού μεγέθους (22–26cm), φόρμα.

Μια τελευταία σημείωση: εκείνες τις εποχές, οι νοικοκυρές δεν είχαν μεζούρες και ζυγαριές. Μέτρο τους ήταν τα ποτήρια του νερού, οι “κούπες (φλιτζάνια) του τσαγιού”, τα κουτάλια της σούπας ή του γλυκού. Τα νεροπότηρα καθημερινής χρήσης είχαν την ίδια χωρητικότητα, ανεξαρτήτως… σχεδίου, όπως επίσης και οι “κούπες του τσαγιού” –ήταν πολύ συγκεκριμένες, απ’ ό,τι υλικό και αν ήταν φτιαγμένες, καθημερινές ή από το επίσημο σερβίτσιο της προικός!
Όταν δε, χρειαζόταν να αναφερθεί κάπου το βάρος, αυτό υπολογιζόταν σε δράμια ή οκάδες!

Για εμένα, ακόμη κι η καστανή ζάχαρη είναι απαγορευμένη. Δεν έχω δε αποπειραθεί να φτιάξω τον χαλβά με στέβια μια που, και το σιμιγδάλι, ανήκει μάλλον στα «αποκηρυγμένα» υλικά και τρόφιμα!

ΧΑΛΒΑΣ ΣΙΜΙΓΔΑΛΕΝΙΟΣ

Μερίδες: 10 – 12  Χρόνος: 45’– 60′  Βαθμός δυσκολίας: ⚫ ⚪ ⚪

Υλικά

  • 2 ½ φλιτζάνια τσαγιού χοντρό σιμιγδάλι
  • 250 ml (1 νεροπότηρο) βούτυρο γάλακτος ή λάδι (για χαλβά νηστίσιμο) (Βλ. Tips & Tricks)
  • ½ φλιτζάνι τσαγιού κουκουνάρια ή αμυγδαλόψιχα φιλέ, ξεφλουδισμένη (Βλ. Tips & Tricks)
  • κανέλα σε σκόνη (προαιρετικά)

Για το σιρόπι

  • 1 φλιτζάνι τσαγιού + 2 κουταλιές της σούπας γεμάτες, ζάχαρη καστανή ζάχαρη
  • 1 lt (4 νεροπότηρα) νερό

Εκτέλεση

  • Σε ένα κατσαρολάκι, σε σιγανή φωτιά, διαλύεις στο νερό τη ζάχαρη, η οποία πρέπει να λιώσει τελείως. Προσοχή: να μην βράσει το σιρόπι!
  • Σε ένα μεγάλο (φαρδύ και με αρκετά υψηλό τοίχωμα) τηγάνι, ροδίζεις ελαφρά τα κουκουνάρια ή την αμυγδαλόψιχα με τη μισή ποσότητα του βουτύρου ή του λαδιού.
  • «Καβούρδισμα»: Ρίχνεις το σιμιγδάλι, γυρίζοντας συνέχεια με μια ξύλινη κουτάλα και προσθέτεις λίγο−λίγο το υπόλοιπο βούτυρο ή λάδι.
    Δεν σταματάς το ανακάτεμα (σε δυνατή φωτιά) για περίπου 15′−20′, προσέχοντας, όλη, αυτή την ώρα, να παραμείνει το σιμιγδάλι λευκό.
  • Εν συνεχεία προσθέτεις το σιρόπι και ανακατεύεις. Εδώ, χρειάζεται λίγη προσοχή, διότι το μείγμα του σιμιγδαλιού είναι ήδη πολύ καυτό, και με την προσθήκη του υγρού θα φουσκώσει. Αποσύρεις, λοιπόν, το τηγάνι για 1′−2′ (δεν σταματάς να ανακατεύεις) και το επαναφέρεις στο μάτι της κουζίνας, συνεχίζοντας πάντα το ανακάτεμα, μέχρις ότου το σιρόπι απορροφηθεί τελείως και το μείγμα είναι, πια, στεγνό.
  • Χαμηλώνεις τη θερμοκρασία και συνεχίζεις το ανακάτεμα, ώσπου το μείγμα σου να γίνει μια μεγάλη μπάλα.
  • Αποσύρεις το τηγάνι και το σκεπάζεις για 20′ περίπου, με μια καθαρή πετσέτα. (Η πετσέτα απορροφά την υγρασία).
  • Μετά το πέρας του 20λεπτου (ελέγχεις μήπως χρειάζονται μερικά λεπτά παραπάνω) ξεσκεπάζεις και, με μια ξύλινη σπάτουλα ή πιρούνα, “διαλύεις” τη μπάλα, μέχρις ότου θρυμματιστεί και αφρατέψει.
  • Ρίχνειςστη φόρμα το μείγμα και μετά από 10′ το αναποδογυρίζεις σε πιατέλα.
  • Πασπαλίζεις με κανέλα και εάν θέλεις, προσθέτεις μερικά (ξεφλουδισμένα αλλά όχι καβουρδισμένα) αμύγδαλα ή μικρή ποσότητα από την αμυγδαλόψιχα φιλέ (ακαβούρδιστη).

Tips & Tricks

Για vegan, vegeterian, νηστεύοντες και μη: Το βούτυρο γάλακτος είναι ιδιαίτερα παχύ, γευστικά όμως, όπου απαιτείται, αναντικατάστατο. Εάν δεν το χρησιμοποιείς, είναι προτιμότερο να παρασκευάζεις το σιμιγδαλένιο χαλβά με λάδι, παρά να αντικαταστήσεις το βούτυρο γάλακτος με… μαργαρίνη!

⚈ Αρκετοί, βρίσκουν βαριά τη γεύση του ελαιολάδου και το αντικαθιστούν με ηλιέλαιο. «Από ‘μένα είναι όχι» (αλλά, γούστα είναι αυτά) και πάντως, ξεφεύγουμε από την αυθεντική συνταγή, έτσι;

⚈ Μην το παρακάνεις στα κουκουνάρια, εάν δε θέλεις να αλλοιώσεις “περίεργα” τη γεύση του χαλβά (ανεπαίσθητο πίκρισμα). Η ποσότητα που αναφέρεται στα υλικά είναι επαρκέστατη.
Μπορείς να χρησιμοποιήσεις εξ ολοκλήρου αμυγδαλόψιχα. Μπορείς ακόμη και να παραλείψεις την προσθήκη οποιουδήποτε ξηρού καρπού στο μείγμα. Επίσης, στο γαρνίρισμα, αντί για αμυγδαλόψιχα, μπορείς να χρησιμοποιήσεις ψιλοκομμένα φιστίκια Αιγίνης.

⚈ Έχω ακούσει, διαβάσει (και δοκιμάσει) διάφορες παραλλαγές του σιμιγδαλένιου χαλβά, όπως σου έγραψα και πιο πάνω. Μια από αυτές αντικαθιστά, το ένα ή και τα δύο από τα τέσσερα ποτήρια του νερού, με χυμό πορτοκάλι. Σε παρακαλώ… μην το κάνεις ποτέ!

Ήξερες ότι…
Το ρήμα καβουρδίζω (και καβουρντίζω) προέρχεται από το αντίστοιχο τουρκικό kavurmak [ = ψήνω ανακατεύοντας διαρκώς / σιγοψήνω / τσιγαρίζω].
Σου θυμίζει, πολύ σωστά, και το γνωστό αλλαντικό «καβουρμάς». Βλέπεις, το καβούρντισμα, αποτελεί από παλιά, διαδεδομένη μέθοδο συντήρησης κρέατος στην τουρκική κουζίνα!


Credits
Image source: Wikipedia | I, Noumenon [CC BY-SA 3.0]

🄰.🄽

4 Σχόλια

  1. Giannis Pit

    Καλησπέρα Νατάσα! τώρα τι κάνεις ε; Δηλαδή τι μας θυμίζεις; Σε ποιες αναμνήσεις μας πας;
    Ο Σιμιγδαλένιος χαλβάς. Ο …πρωτότυπος, είναι και αγαπημένος μου. Κάποτε στο πατρικό μου τον έφτιαχνε η γιαγιά μου και τον λάτρευα.
    Σήμερα δυστυχώς δεν….
    Και πόσο μου λείπει να τα ξέρεις.
    Καλησπέρα και καλή Μεγαλοβδομάδα.

    Αρέσει σε 1 άτομο

  2. Βεατρίκη Α

    Γειά σου!!! Είναι από τα γλυκά που ήθελα να φτειάξω. Δεν ήξερα το πως.. Λοιπόν, με την πρώτη ευκαιρία θα ακολουθήσω την συνταγή σου!! Δείχνει πολύ ωραία νάναι στο αποτέλεσμα και η διαδικασία δεν μου φαίνεται δύσκολη. Σε ευχαριστώ Νατάσα!

    Αρέσει σε 1 άτομο

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.